Mide gribi nasıl geçer, belirtileri nelerdir?

Mide gribi çoğu yetişkinde birkaç gün içinde kendiliğinden geçer. Bu sürede en önemli konu, ishal ve kusmayla kaybedilen su ve tuzu yerine koymaktır. Sıvıyı az az ve sık içmek mideyi daha az zorlar; kusma yüzünden içtiğinizi tutamıyorsanız serumla sıvı desteği gerekebilir.

Mide gribi nedir, belirtileri nelerdir?

“Mide gribi” halk arasında kullanılan bir addır. Tıpta gastroenterit olarak bilinen bu tablo, mide ve bağırsakların çoğunlukla bir virüs nedeniyle iltihaplanmasıdır. Yetişkinlerde sık görülen nedenlerden biri norovirüstür. Grip virüsüyle bir ilgisi yoktur, ancak o da kolayca bulaşır.

Belirtiler genellikle aniden başlar:

• Bulantı ve kusma
• Sulu ishal
• Karın ağrısı ve kramplar
• Hafif ateş, baş ve vücut ağrısı
• Halsizlik ve iştahsızlık

Dünya Sağlık Örgütü, günde üç ya da daha fazla sulu veya cıvık dışkılamayı ishal olarak tanımlar.

Mide gribi ne kadar sürer?

NHS’e göre yetişkinlerde kusma genellikle bir iki gün içinde durur, ishal ise beş ile yedi gün içinde geçer. Norovirüse bağlı mide gribinde şikâyetler çoğu zaman iki üç gün içinde hafifler.

Kusma çoğunlukla ilk gün yoğundur. Kusma durduktan sonra bir süre halsizlik, iştahsızlık ve gevşek dışkılama devam edebilir. Bu dönemde sıvı almayı sürdürmek toparlanmayı kolaylaştırır.

İshal ve kusma nasıl geçer?

Dünya Sağlık Örgütü, ishalin en ciddi tehlikesinin vücudun su ve tuz kaybetmesi olduğunu belirtir. Bu yüzden evde bakımın temeli sıvıdır:

• Sıvıyı az az ve sık için. Kusma varsa birkaç dakikada bir küçük yudumlarla başlayın, mideniz tuttukça miktarı artırın.
• Eczanelerde satılan ağızdan sıvı ve tuz karışımları, kaybedilen su ve tuzu dengeli biçimde yerine koymak için hazırlanır. Hangisini nasıl kullanacağınızı eczacınıza danışın.
• Su, ayran ve tuzlu çorba iyi seçeneklerdir. NHS, meyve suyu ve gazlı içeceklerin ishali artırabileceğini belirtir.
• İshal ya da bulantı için ilaç kullanmadan önce eczacınıza danışın.

İştahınız geldiğinde yemeye başlayabilirsiniz. Pirinç lapası, haşlanmış patates, yoğurt, muz ve kızarmış ekmek gibi hafif yiyecekler mideyi yormaz. Yağlı, kızartılmış ve baharatlı yemekleri şikâyetleriniz geçene kadar erteleyin. İlk günlerde kendinizi yemeye zorlamayın; bu dönemde sıvı, yemekten daha önemlidir.

Mide gribi bulaşır mı, nasıl korunulur?

Mide gribine yol açan virüsler kolayca bulaşır. NHS’e göre norovirüs hasta kişiyle yakın temasla, virüs bulaşmış yüzeylere dokunup eli ağza götürmekle ya da hasta birinin hazırladığı yiyeceklerle yayılabilir. Evde yayılmayı azaltmak için:

• Ellerinizi tuvaletten sonra ve yemek hazırlamadan önce sabun ve suyla yıkayın. NHS, alkollü el jellerinin norovirüsü öldürmediğini belirtir.
• Kirlenen giysi ve çarşafları diğer çamaşırlardan ayrı olarak 60 °C’de yıkayın.
• Klozet kapağını, sifonu, muslukları ve kapı kollarını her gün temizleyin.
• Hastayken başkaları için yemek hazırlamayın; havlu ve çatal bıçak gibi eşyaları paylaşmayın.
• Kusma ve ishal durduktan sonra en az iki gün evde kalın.

Dünya Sağlık Örgütü de temiz su, sabunla el yıkama ve gıda hijyenini ishalden korunmanın temel yolları arasında sayar.

Mide gribi için evde serum ne zaman düşünülür?

Sıvıyı ağızdan alabildiğiniz sürece serum çoğu zaman gerekmez. Evde serumu en sık şu durumlarda uyguluyoruz:

• Kusma nedeniyle içtiğiniz sıvıyı tutamıyorsanız
• Sık ishalle birlikte belirgin halsizlik, baş dönmesi ve ağız kuruluğu başladıysa
• İdrarınız azaldıysa, koyu renkli ve keskin kokuluysa
• Ağızdan sıvı ve tuz karışımı içmenize rağmen sıvı kaybı belirtileri geçmiyorsa

Serum damar yoluyla verildiği için kusma uygulamaya engel değildir. Çoğunlukla serum fizyolojik ya da dengeli elektrolit serumları kullanılır; yemek yiyemeyen hastalarda şekerli (dekstrozlu) serum eklenebilir. Serumun görevi kaybedilen su ve tuzu yerine koymaktır, enfeksiyon ise kendi seyrini tamamlar.

İleri yaştakilerde susama hissi azalır ve sıvı kaybının etkisi daha çabuk ortaya çıkar. NHS de yaşlıların sıvı kaybı açısından daha fazla risk altında olduğunu belirtir. Tansiyon ilacı ya da idrar söktürücü kullanan, kalp veya böbrek hastalığı olan yaşlı bir yakınınızda ishal ve kusma başladıysa durumunu yakından izleyin. Bu hastalarda serumun miktarı ve akış hızı bilinen hastalıklara göre ayarlanır, bu yüzden kullanılan ilaçları ilk görüşmede mutlaka soruyoruz.

Uygulamadan önce tansiyon ve genel durum kontrol edilir. Durum evde uygulamaya uygun görünmüyorsa sağlık personelimiz serumu başlatmaz ve sizi hastaneye yönlendirir.

Hangi durumlarda bir sağlık kuruluşuna başvurmalı?

Şu durumlarda evde beklemeyin, bir sağlık kuruluşuna başvurun:

• Kanlı ishal ya da kan veya kahve telvesi görünümünde kusma
• Ani başlayan, şiddetli ya da geçmeyen karın ağrısı
• İki günden uzun süren kusma ya da yedi günden uzun süren ishal
• Bilinç bulanıklığı, aşırı uyku hali, dudaklarda ya da ciltte morarma
• Sıvı almanıza rağmen geçmeyen sıvı kaybı belirtileri

Ankara’da mide gribi için evde serum

Ankara Evde Sağlık Hizmetleri olarak Ankara’nın 25 ilçesinde evde ve iş yerinde serum uyguluyoruz. Hattımız 7 gün 24 saat açıktır; ishal ve kusma gece başladığında sabahı beklemeniz gerekmez, gece ve hafta sonu da ziyaret planlıyoruz.

0539 789 06 78 numarasını arayabilir ya da WhatsApp’tan yazabilirsiniz. İlçenizi, şikâyetinizi, kullanılan ilaçları ve alerjileri sorup ziyaret saatini ekibin yoğunluğuna ve adresinize göre bildiriyoruz. Ankara’da evde serum uygulaması yarım saat ile birkaç saat sürer; geldiğimiz ilçeler hizmet bölgeleri sayfasındadır.